Inwestycje w infrastrukturę przedsiębiorstw  

Rozbudowa parku maszynowego to najbardziej typowy rodzaj projektu, dający duże szanse na uzyskanie wsparcia przy spełnieniu założeń programu, w ramach którego aplikuje się o środki. Okres programowania 2007-2013 stawia na rozwój szeroko rozumianej innowacyjności. I tak, krajowy Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka (PO IG) promuje działania z zakresu innowacyjności produktowej, procesowej, marketingowej i organizacyjnej, które w sposób bezpośredni lub pośredni przyczyniają się do powstawania i rozwoju innowacyjnych przedsiębiorstw. Na przykład, w konkursach ogłaszanych w ramach działania 4.4 PO IG można ubiegać się o dofinansowanie projektów inwestycyjnych w zakresie zastosowania nowych rozwiązań technologicznych w produkcji i usługach oraz wprowadzenie nowych rozwiązań organizacyjnych prowadzących do poprawy produktywności i efektywności (w tym np. marketingowych, logistycznych, w zakresie dystrybucji, systemów informacyjnych oraz zarządzania). Zakres projektu dotyczyć może zatem zakupu niezbędnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (związanych bezpośrednio z zakupem i eksploatacją środków trwałych), w tym prowadzących do zmniejszenia szkodliwego oddziaływania na środowisko, ograniczenia energo-, materiało- i wodochłonności produktów i usług. Projekt dotyczyć też może wprowadzenia nowych, dodatkowych produktów lub zasadniczej zmiany dotychczasowego procesu produkcyjnego. PO IG stawia jednak wysokie bariery wejścia, tj. kryteria, których spełnienie warunkuje możliwość aplikowania o środki. I tak, warunkiem przedstawianego  działania 4.4 PO IG jest wartość inwestycji nie mniejsza niż 8 milionów PLN oraz konieczność udowodnienia, że inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata bądź technologii, której stopień rozprzestrzenienia na świecie w danej branży nie przekracza 15%. Jeśli Państwa projekt nie wpisuje się w powyższe założenia – nic straconego! Istnieje duże prawdopodobieństwo uzyskania dotacji w ramach regionalnych programów operacyjnych. Obecnie mamy do czynienia z 16 różnymi programami. Każde województwo opracowało własne priorytety rozwoju. Wszystkie programy regionalne uwzględniają wsparcie wzrostu konkurencyjności przedsiębiorstw, choć w różnym stopniu (w odniesieniu do kwoty wsparcia oraz do procentowego udziału wsparcia w kosztach projektu ogółem). Koncentrują się przy tym na wsparciu innowacyjności na poziomie lokalnym i regionalnym. Zakres przedmiotowy projektu co do zasady może pokrywać się z przedstawionym w ramach działania 4.4 PO IG, natomiast nie ma tak restrykcyjnych barier wejścia. Wymaganym efektem projektu jest wprowadzenie rozwiązań innowacyjnych w zakresie innowacyjności technologicznej, produktowej, procesowej lub organizacji i zarządzania w skali przedsiębiorstwa lub stosowane w województwie bądź kraju nie wcześniej niż od 5 lat (na przykładzie działania 1.2 Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego). Procentowa wartość refundacji  kosztów realizacji projektu jest uzależniona od miejsca jego realizacji oraz ustaleń urzędów marszałkowskich poszczególnych województw. Co do zasady mieści się jednak, zgodnie z mapą pomocy regionalnej na lata 2007-2013, w przedziale 30% - 70%.

 Pozyskanie usług doradczych 

Oprócz typowych dotacji na projekty inwestycyjne, wartymi uwagi są działania wspierające projekty dotyczące nabycia przez przedsiębiorstwa usług doradczych. O środki na wsparcie specjalistycznych projektów doradczych można występować przede wszystkim w ramach regionalnych programów operacyjnych. Tematyka projektów kwalifikujących się do wsparcia jest szeroka. W zakresie jakości możliwe jest uzyskanie doradztwa mającego na celu uzyskiwanie i odnawianie certyfikatów zgodności dla wyrobów, usług, surowców, maszyn i urządzeń, aparatury kontrolno-pomiarowej oraz wydawanie deklaracji zgodności producenta w zakresie określonym powyżej. Wymaganym rezultatem działania powinna być dokumentacja projektowa / wdrożeniowa oraz certyfikat systemu zarządzania lub certyfikat zgodności nadany przez uprawnioną jednostkę certyfikującą lub deklaracja zgodności producenta. Promowane w nowym okresie programowania są usługi doradcze z zakresu wykorzystania zaawansowanych technologii informatycznych w przedsiębiorstwie. Przez doradztwo w zakresie innowacji i nowych technologii rozumie się na przykład opracowanie studium wykonalności planowanych do wdrożenia technologii lub rozwiązania innowacyjnego czy też przygotowanie do wdrożenia nowych technologii i rozwiązań innowacyjnych. Rezultatem powinna być dokumentacja wdrożeniowa, opracowania i analizy dotyczące zagadnień będących przedmiotem usług świadczonych w ramach projektu. Kolejnym obszarem, o wsparcie którego można się ubiegać, jest wprowadzanie przez przedsiębiorcę produktów na nowe rynki zagraniczne, w tym: planowanie eksportu oraz rozwój produktów eksportowych, ocena pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstwa na wybranych rynkach eksportowych, rozwój strategii eksportowej przedsiębiorstwa, badanie rynku zagranicznego czy marketing eksportowy. Aktualnie dużym zainteresowaniem cieszy się doradztwo w zakresie pozyskiwania zewnętrznego finansowania na rozwój działalności gospodarczej, w szczególności: emisja i wprowadzanie do obrotu publicznego lub zamkniętego akcji/obligacji, usługi doradcze prowadzące do uzyskania finansowania z funduszu kapitału wysokiego ryzyka, pozyskanie inwestora strategicznego, uzyskanie finansowania z różnych źródeł (strategia finansowania, potencjalne źródła finansowania). Programy doradcze dają także możliwość projektowania, wdrażana i doskonalenia nowego produktu lub usługi lub opracowania planów marketingowych oraz opracowania strategii rozwoju przedsiębiorstwa. Procentowa wartość refundacji  kosztów realizacji projektu co do zasady wynosi 50%. 

Inwestycje w badania i rozwój

 Diagnoza prospektywna odzwierciedlona w Szczegółowym Opisie Priorytetów Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka wskazuje, że trwały rozwój gospodarczy może zostać zapewniony jedynie poprzez budowanie przewagi konkurencyjnej przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność opartą na innowacyjnych rozwiązaniach. Niewystarczające środki własne oraz trudności w dostępie do zewnętrznych źródeł finansowania inwestycji ograniczają możliwości przedsiębiorstw do prowadzenia działalności w zakresie B+R, a tym samym wdrożenia nowych rozwiązań pozwalających na wzmocnienie ich konkurencyjnej pozycji. W latach 2007-2013  wsparcie w zakresie wdrożeń wyników prac badawczo - rozwojowych przyczynia się do zwiększenia wykorzystania prac B+R przez przedsiębiorstwa, a także przyspiesza proces budowy gospodarki opartej na wiedzy. Wspierane są projekty rozwojowe o charakterze aplikacyjnym, ukierunkowane na bezpośrednie zastosowanie w praktyce na potrzeby branży/gałęzi gospodarki lub o szczególnym wymiarze społecznym. Realizacja działań koncentruje się na wsparciu inwestycji przedsiębiorców w zakresie prac B+R poprzez dofinansowanie projektów obejmujących przedsięwzięcia techniczne, technologiczne lub organizacyjne związane z badaniami przemysłowymi i pracami rozwojowymi. Co warte podkreślenia, wsparcie można uzyskać zarówno w zakresie dofinansowania prac B+R, jak również wdrożeń ich wyników. 

Inwestycje środowiskowe, w tym odnawialne źródła energii 

W okresie programowania 2007-2013 znaczące środki przeznaczono również na działania obejmujące zwiększenie stopnia wykorzystania energii pierwotnej w sektorze energetycznym (tj. podwyższenie sprawności wytwarzania oraz obniżenie strat w procesie przesyłania i dystrybucji energii) i obniżenie energochłonności sektora publicznego oraz zwiększenie wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych. Rozwój wykorzystania odnawialnych źródeł energii obejmuje zespół działań zmierzających do wzrostu produkcji energii elektrycznej i ciepła pochodzących z odnawialnych zasobów energii i prowadzony będzie poprzez realizację inwestycji w zakresie budowy lub modernizacji jednostek wytwarzania energii elektrycznej wykorzystujących biomasę, biogaz, energię wiatru oraz wody, ciepła przy wykorzystaniu energii geotermalnej lub słonecznej, energii elektrycznej i ciepła w skojarzeniu z odnawialnymi źródłami energii. Wnioski aplikacyjne wpisujące się w powyższą tematykę można składać np. w ramach działania 9.4: Wytwarzanie energii ze źródeł odnawialnych Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko (POIiŚ).  Podmiotami uprawionymi do wsparcia, oprócz przedsiębiorców, są także jednostki samorządu terytorialnego oraz ich związki i stowarzyszenia, a także kościoły, kościelne osoby prawne i ich stowarzyszenia oraz inne związki wyznaniowe. Barierę wejścia stanowi wartość zgłaszanego projektu - 20 mln PLN, z zastrzeżeniem wyjątków dla inwestycji w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z biomasy lub biogazu oraz w zakresie budowy lub rozbudowy małych elektrowni wodnych – wartość projektu 10 mln PLN. Uzupełnieniem POIiŚ są regionalne programy operacyjne, w ramach których będą realizowane projekty dotyczące  energetyki wodnej, wytwarzania biomasy oraz biogazu o wartości do 10 mln PLN, a wytwarzania energii z pozostałych źródeł odnawialnych o wartości do 20 mln PLN. Tu procentową wartość wsparcia każde województwo ustala samodzielnie. Z kolei Program Rozwoju Obszarów Wiejskich oferuje wsparcie w zakresie wytwarzania lub dystrybucji energii z odnawialnych źródeł energii w miejscowościach należących do gminy wiejskiej, miejsko-wiejskiej oraz w miejscowościach gminy miejskiej o liczbie mieszkańców mniejszej niż 5 tys.